COMER NO MES DE POMONA

Puta e Pomona eran, na mitoloxía romana, deusas tutelares de xardineiros e horteláns. A primeira relacionábase coa poda. A segunda, cos froitos e, por extensión, coas árbores froiteiras, cos xardíns e coas hortas. Pomona, asociada á abundancia, ocupábase tamén da vide e da oliveira. Detestaba a natureza salvaxe e ningunha deidade coñecía coma ela a arte do cultivo.

Patrona pomorum (Señora dos froitos), non sentía ningunha atración polos deuses masculinos, a pesar de ser requerida frecuentemente polos sátiros. Ao final caeu, con certo engano, nas mans de Vertumno, divindade das estacións e das árbores froiteiras. Da categoría menos importante das deidades, non se lle dedicaba ningunha festa, pero tiña encomendada, segundo o poeta Ausonio, a tutela do mes de setembro, mes da golosume das hortas e das árbores, mes no que andamos, mes que parece feito para colmar os sentidos con olores, sabores e texturas antes da espidez do inverno.

De Pomona deriva a palabra pomar (para moitos maciñeira, mazanceira, mazaira ou maciro) e as mazás caídas dos pomares como sudes do final do verán deberon causar grato pracer á deusa. A mazá é, na Biblia, un elemento tentador. Só o máis preciado daquel edén podía ser utilizado por Eva para tentar a Adán. E se, segundo o cristianismo, foi parte da culpa dos nosos males, chegado o mes de Pomona, a mazá volve a ser unha tentación para os ollos, para o nariz e, sobre todo para o padal, perante o que se pode disfrazar de varias formas, ademais de introducila na comida como simple sobremesa ou “tente en pé”.

Mazás que din romanas

Mazás que din romanas

Na casa, en chegando o mes de Pomona, saben que van comer “mazá con todo”. Con tal de que sexa do país –ou cando menos agridoce- vai para reforzar, amansar ou temperar a sapidez. Nas lamboadas: asadas, en chulas, bolos, tortas, empanadas, tortillas, doce, marmelada… Para entrante, nada máis apetitoso que magras de xamón ou cortes de embutido con carne ou marmelada de mazá. Na cociña común, vai engadida a calquera prato de arroz, ás ensaladas, a asados ou grellados de pito e mais de porco, ao leito dunhas albóndigas de carnes mesturadas con algo de canela, á salsa de tomate, a calquera peixe azul en compota ou rebandas cociñadas canda el, e en escabeches de peixe. ¡Ah! E sobre todo, metida en empanadas de xoubas, de xardas ou xurelos.

Advertisements