LAVAR A ROUPA

A nena, moi pequena, estando na casa da avoa da Venta, acompañou a tía Rexina a lavar a roupa no río Cruzul. A tía soltaba as sabas da pedra de refregar suxeitas por unha esquina e elas baixaban polo río canda a auga. A nena non sabía se mirar para o percal ondeando ou para as troitas que bulían ao lado por entre os mofos das pedras. Naquel movemento das troitas e das sabas aniñan os seus primeiros recordos.

A tía cantaba:

Ay, río, no te quejes

que el jabón no te mata…

E a nena ría na mañá de sol.

Seguro que era un luns. O calendario das mulleres da posguerra sinalaba un día para cada tarefa extra. Catro eran para a roupa. O luns, lavar. O martes, repasar -a mamá chamáballe zurcir, aínda que ela non zurcía-. O mércores, pasar o ferro. O xoves, gardar nos armarios e organizalos. O venres e o sábado quedaban para outros traballos: cristais, solos, caixóns, despensa… O domingo mudábase de roupa e o luns volvía empezar o ciclo.

En Becerreá, onde vivía a nena, as mulleres ían lavar a Valicedo, se o tempo o permitía, e quedaban alí o día enteiro. Poñíanlle o primeiro xabrón e deixábana abrandar. Despois, o segundo. Poñíana a clareo. Pasábana e tendíana. Cara a tardiña, volvían coa roupa pregada ulindo a limpeza nas cestas que subían á cabeza.

Pero a mamá era diferente. Lavaba cando podía na fonte do Tupino, cerquiña da casa. E cando unha prenda se rompía, a mamá compraba de novo, porque era costureira e gañaba diñeiro no tempo adicado á rotina da perfecta ama de casa. E a mamá pasaba o ferro todos os días polas costuras, os petos, as lapelas, as lorzas, os bieses, as mangas e os rematados das prendas. E usaba almofadiñas e burros para adaptar as prendas, que outras mulleres non tiñan.

Un día que estaba axoenllada na fonte do Tupino poñéndolle xabrón á roupa, a nena e o seu irmán romperon unha ola que querían cambiar de sitio na cociña. Aínda tiña algún mel, que empezou a verterse polo chan terreño. O papá oíu o estrombido e foi mirar que pasara. Os nenos estaban a chorar. O papá só lles dixo que esas cousas pasaban e mandounos onda a mamá a preguntarlle como se chamaba o malecón do paseo de San Sebastián, onde ela vivira once anos.

A nena, que era a maior, foi repetindo a pregunta para que non se lle esquecese e fíxolla á mamá cando chegaron. E ela contestou:

-Rompeolas.

A nena era moi pequena para saber que o papá era o home con maior sentido do humor que ía coñecer e que ben poucas veces se enfadaría con eles.

TENDEDEIRO

TENDEDEIRO

Advertisements

6 opinións sobre “LAVAR A ROUPA

  1. Moi bo artigo, parabéns!. Anque non ven a conto, quería decir que, anque a situación é distinta, nós, a xente de hoxe, temos unha personalidade diferente a das xentes daqueles tempos da postguerra. Naquela, a pesares da fame e da represión, a xente tiña máis “espíritu” ca agora. Era máis vital, divertíase máis ( refírome a xente do rural ). Agora a xente está máis adormecida e calada. Vivimos nunha ditadura distinta ca da antes: a ditadura da democracia, unha democracia formal, mais en nada material. ¿Quen non escoitou nunca o dito dun avó dicindo que a xente de agora non se sabe divertir?.

    Gústame

    • Hai un cambio inmenso que podemos percibir ben os do meu tempo. Hoxe a liberdade é relativa, pero parece total porque hai a gran manipulación mediática e xente confiou en que todo estaba alcanzado e non había marcha atrás. Aquela ditadura, para quen non coñecera a República, era o estado natural das cousas e admitíase sen máis. A pobreza tamén se padecía con total resignación despois dunha guerra devastadora. Supoño que xente como meu pai tivo que sufrir moitísimo nunha represión non consentida desde dentro. Hoxe estamos espertando ao ver que as cousas non son como nos parecían.

      Gústame

  2. Canto ben fan a personas que teñen bonitos recordos (ademáis de moita memoria e sensibilidade) al contarlos.
    Moitas grazas, Profe!

    Gústame

    • Vaise tirando do fío… E agora fágoo moi gustosamente para Helena. Xa atopei o tipo de libro que quero facer para ela e irein poñendo aquí os capituliños para participalo con vós.

      Gústame

Os comentarios están pechados.