A CÉSAR VALLEJO

ENCUENTRO

Ya no más he de ser lo que siempre he de ser,
pero dadme
una piedra en que sentarme,
pero dadme,
por favor, un pedazo de pan en que sentarme,

César Vallejo

I

Coas avoas indíxenas e cos avós galegos,
Los Andes que che dan o neno triste, o editor que castiga a súa tristeza.
O mundo segue cos seus Pacos Yunque, Humbertos Grieve e Pacos Fariña
que procuran xustiza onde os seus pés os levan e contan os poetas.

Non se contaxia o xugo, e a tristeza
que o poeta almacena queda invicta.
Encargaranse as pedras de madurar a espiga.
Quen transforma palabras ben merece o seu pan.

II

Atopámos En Moscú, en Budapest e en París.
Ías como paxaro sen niño, viaxeiro sen maleta, anxo sen aura,
e tocabas ao teu paso polas noites
curiosas flores con plumas de corvo
que a min me fascinaban.

Eu aínda non ía, pero iría,
como xa tiña rexistrado o tempo
con palabras que esnaquiza o raio nos seus anoxos cósmicos
e quedan sen dicir pero sabemos.

Eu aínda tería que nacer,
elixir trece pedras para un cadro,
e oír que aos que son pobres
lles apetece máis amargo o pan
e que a fame fecunda os versos do poeta.

As nenas que nos viron sentadiños nun banco
nunha mañá de sol en día estraño
marcharon tras deixaren na nosa primavera –pasada e inda non vida-
as risas de colores
a inocencia
e a gana de berrar.

En REVISTA DE POESÍA ZURZAI. “Poesía sin IVA (con César Vallejo al Fondo)”, Junio/2015
(Versión bilingüe)

AS CAIXIÑAS DOS MEDOS

 

Preguntábase,
mirándose no espello
que lle amostraba todos os días a mesma cara de onte,
se xa sería vella
e ante o silencio
iniciou un paseo de zapatillas gachas
ó interior do seu corpo.

Nadou baixo as fervenzas das aurículas,
sentouse moi a modo no xardín dos artellos
e seguiu o paseo das arboredas
dos tendóns outonais.

Pero non atopou a senectude
e seguiu máis adentro buscando frondes en viaxe infantil
onde tiña soterrados os seus medos,
uns medos que naceran perfumados de primavera
e que permanecían en caixiñas
que ora estaban recubertas con inocencia de chocolate
ora de frío lacerante como eses carambelos
que expenden as xeadas á beira dos tellados.

Despois abriunas como tantas veces
e atopou os seus medos tan resecos
que só eran poeira de palabras,
memoria inerte,
pura cecina de alma
manando da memoria coa racionalidade
da táboa de Pitágoras
e a criba de Eratóstenes.

Volveu da súa da viaxe.
Descubrírase vella e predisposta
a perderse no aire calquera tarde quén sabe cara ónde
como a flor das anémonas.

En Revista de Poesía ZURGAI, “Algo más de 20 años”. (Setembro de 2000, en versión bilingüe).

KENNINGTON ROAD

Do seo da taberna mana a música
e acordeóns e violíns
pola vidreira oeste
cortan a luz do sol en poliedros
e colocan no colo desta tarde
os últimos diamantes.

Veño de ver os cisnes polo Támesis,
de ulir os sabugueiros que ateigaron
o aire de branco olor
e de escoitar nos dedos dos abetos
os pianos do vento.

E téntame a taberna
coa súa bocalada de bafo quente,
coa música verquida por entre escumas de ale
e a invitación ás danzas que eu bailara de nena maia,
cando el soltaba a música en fervenzas
por riba das glicinias dos corredores
que facían a sombra
onde eu simbolizaba a primavera.

¡Canto tempo perdiches!, di o sangue
vertido das feridas dos cristais
que se derrama nos perfís borrosos
das cousas e os sabores
e o reproche fai ecos
na cor esvaecida que se esparexe,
nun harmónico acorde de cadencia final,
na derradeira gota de licor
que esvara pola copa e polos beizos.

Porque souben marcar cada poema que virou o meu mundo
cun pétalo de rosa
e deixar calendarios nas cortizas das árbores
para marcar o amor,
pero non souben anotar o día
nin a hora
nos que el tocaba para min
a derradeira música.

Oxford, maio de 1990

“Nas hedras da clepsidra”, 1993

FRASILIA

Foto de Helena Villar Janeiro.

 

“Frasilia será sempre nova
porque os deuses a levaron a cabo deles
cando andaba na flor
igual que a primavera”.

Frasilia era filla dun pai nobre
que pagou a un poeta
para que compuxese este epitafio
e a un escultor que lle refixo o corpo con branquísimo mármore
para que ela puidese termar intemporal coa man esquerda
do bocho funerario da flor de loto
e estirar coa dereita
a caída da saia inmaculada.

E tamén era filla dunha nai nobre
que chorou desesperada o designio dos deuses
e rodeou de anémonas
–esas que son levadas polo vento–
traídas desde Olimpia
a súa cara carnal.

Frasilia vive agora no museo de Atenas,
rúa Panepistimio, moi cerquiña
da gran praza Sintagma
onde os gregos chaman as cousas de cada día
cos nomes que nós temos atafegados
polas solemnidades.

Atenas, marzo de 2000

CIDADES

As cidades gardan nos seus peiteados un soño azul,
nos tacóns, un cadáver,
e na papiroflexia dos seus seos,
un intocable disco de vinilo,
un calcetín impar,
un prato herdado,
un piano poeirento,
un sutil arrecendo a especia exótica,
un segredo,
unha risa,
unha billa que pinga,
un neno triste…
 
Tan só Berlín
ten o teu nome escrito no cristal dun café
unha tarde de chuvia.
 
 
Berlín, maio 2006

PAR DE BOTÍNS (Memoria do 11M)

 

No panel dos designios

alguén lles puxo data de caducidade:

once de marzo do ano dous mil catro

ás sete e trinta horas da mañá.

 

Non eran fashion, que fora restados

a unha mensualidade de hipoteca,

a unha letra de coche de segunda,

ao leite dun bebé,

á electricidade e ao butano,

ao teléfono,

ao pan,

á carne,

e a algún peixe.

 

Era un par de botíns

que medían por albas e solpores

as sesións dun traballo

ao que se vai en tren de cercanías.

 

Chegou a data e eles caducaron

e quedaron na vía

alí calzados en pernas sen dona.